tvnpix
śledź nas na:
  • Google Plus
  • Instagram
  • RSS

Tych zmian miało nie być. Ale zaszła potrzeba "kontroli nad tą trzecią władzą"

Tych zmian miało nie być. Ale zaszła potrzeba "kontroli nad tą trzecią władzą"
Foto: TVN24 | Według Zbigniewa Ziobry reforma sądownictwa ma poddać sądy kontroli społecznej

Nie przewiduje się zmian wpływających na skład Krajowej Rady Sądownictwa - przekonywał niedawno wiceminister sprawiedliwości Łukasz Piebiak. Dziś zapewnienia te są nieaktualne. Szef resortu Zbigniew Ziobro chce daleko idących zmian w sposobie wyboru KRS, choć rodzą się wątpliwości, czy zgodnych z konstytucją. - Nie może być tak, że pozostawimy tę władzę całkowicie niezależną - tłumaczy wpływowy polityk PiS.

O tym, że dysponujący większością w parlamencie obóz rządzący po wygranej wojnie o Trybunał Konstytucyjny będzie chciał dokonać daleko idących zmian w sądach powszechnych, od dawna mówiło się zarówno na politycznych salonach, jak i w pokojach sędziowskich w sądach w całej Polsce.

Posłowie pytali, ministerstwo  nie przewidywało zmian

Jakie zmiany rząd chce wprowadzić w sądownictwie - tego posłowie, nie tylko opozycji, próbowali dowiedzieć się od co najmniej kilku miesięcy. Pytała o to ministra sprawiedliwości między innymi wicemarszałek Sejmu z Nowoczesnej Barbara Dolniak.

Ministerstwo udzielało wyjaśnień przeważnie na dużym poziomie ogólności. Ale w odpowiedzi  na interpelację wicemarszałek Dolniak wiceminister Łukasz Piebiak zapewnił, czego w planowanej reformie nie będzie.

"Planowana reforma sądownictwa powszechnego wyznacza zarazem zakres i granice prowadzonych prac. Z tego też powodu, nie przewiduje się zmian odnoszących się do innych konstytucyjnych organów, w tym także wpływających na skład Krajowej Rady Sądownictwa" - napisał wiceszef resortu 16 listopada ubiegłego roku.

Po dwóch miesiącach minister sprawiedliwości Zbigniew Ziobro zapowiedział zmiany, do których zdaniem wiceministra Piebiaka miało nie dojść. Jednym z filarów planowanej reformy ma być właśnie rewolucja w składzie Krajowej  Rady Sądownictwa.

Wygaśnięcie kadencji sędziów, nominowanie przez posłów

Według projektu Ministerstwa Sprawiedliwości piętnastu sędziów - członków KRS ma wybierać Sejm, a nie, jak dotąd, zgromadzenia sędziów sądów powszechnych. Kadencje zaś  sędziów obecnie zasiadających w Radzie miałyby wygasnąć  w ciągu 90 dni od wejścia w życie nowych przepisów.

KRS miałaby zostać podzielona na dwa zgromadzenia. W pierwszym zasiadałyby osoby z urzędu będące członkami KRS (prezes NSA, pierwszy prezes Sądu Najwyższego, minister sprawiedliwości i przedstawiciel prezydenta) oraz czterech posłów i dwóch senatorów. Drugie zaś zgromadzenie stanowiłoby piętnastu sędziów delegowanych do Rady przez Sejm. Kluczowe decyzje jednego gremium wymagałyby kontrasygnaty drugiego.

Źródło: "Fakty" TVN Na czym mają polegać zmiany w Krajowej Radzie Sądownictwa

Organizacje zrzeszające sędziów uznają projekt ministra za niekonstytucyjny. Powołują się na art. 187 konstytucji RP, który wyraźnie określa, że kadencja wybieranych członków KRS trwa cztery lata. Skoro taki zapis jest w konstytucji - argumentują -  to nie można skracać kadencji zwykłą ustawą. Zaznaczają też, że konstytucja gwarantuje jednolitość KRS, zatem dzielenie Rady na dwa zgromadzenia też - ich zdaniem - jest bezprawne.

Co mówi Konstytucja

Artykuł 187 Konstytucji, określający zadania i ustrój Krajowej Rady Sądownictwa, brzmi następująco:

 

Krajowa Rada Sądownictwa składa się z:

1) Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego, Ministra Sprawiedliwości, Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego i osoby powołanej przez Prezydenta Rzeczypospolitej,

2) piętnastu członków wybranych spośród sędziów Sądu Najwyższego, sądów powszechnych, sądów administracyjnych i sądów wojskowych,

3) czterech członków wybranych przez Sejm spośród posłów oraz dwóch członków wybranych przez Senat spośród senatorów.

2. Krajowa Rada Sądownictwa wybiera spośród swoich członków przewodniczącego i dwóch wiceprzewodniczących.

3. Kadencja wybranych członków Krajowej Rady Sądownictwa trwa cztery lata.

4. Ustrój, zakres działania i tryb pracy Krajowej Rady Sądownictwa oraz sposób wyboru jej członków określa ustawa.

Art. 187 konstytucji RP

Krajowa Rada Sądownictwa ma realny wpływ na to, kto orzeka w polskich sądach. Prezydent powołuje sędziów właśnie na wniosek Rady.  Krajowa Rada Sądownictwa - jak mówi konstytucja - stoi na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów.

Byli prezesi TK krytykują założenia reformy

Propozycje zmian przedstawione przez ministra sprawiedliwości skrytykowało dotychczas trzech byłych prezesów Trybunału Konstytucyjnego.

- To jest atak na kontrolerów, wyraźny atak, który zmienia wszystkie kanony zawarte w konstytucji, to trzeba bić na alarm, a nie mówić, że wszystko można - ocenił Bohdan Zdziennicki.

- To jest bardzo niebezpieczne posunięcie.  Nie dziwię się, że środowisko sędziowskie jest bardzo zaniepokojone - stwierdził Jerzy Stępień w "Faktach po Faktach" TVN24 26 stycznia, zauważając, że uzależnienie większości składu KRS od woli większości parlamentarnej oznacza upolitycznienie sądownictwa.

- Politycy nie mogą mieć przewagi w tym organie - mówił o KRS prof. Andrzej Zoll dla "Faktów" TVN. - Bo wtedy o żadnym zagwarantowaniu niezależności czy niezawisłości mowy być nie może. Z tego względu te propozycje są niezgodne z konstytucją - przekonywał.

Zaopiniowaniem projektu reformy wymiaru sprawiedliwości autorstwa Zbigniewa Ziobry  zajęła się w poniedziałek w trybie pilnym Krajowa Rada Sądownictwa.

Wcześniej planowanym zmianom - jako sprzecznym z konstytucją -  sprzeciwiły się zgromadzenia ogólne sądów powszechnych różnych szczebli.

To nie jest spór prawników, to dotyczy obywateli

Rzecznik KRS sędzia Waldemar Żurek między zakończeniem obrad zgromadzeń sędziów a rozpoczęciem posiedzenia Krajowej Rady Sądownictwa wyraźnie zaznaczał, że spór o reformę sądów to nie jest walka prawników o wpływy, ale dotyczy zwykłych obywateli.

- Obywatel, występując do sądu, często występuje przeciwko państwu. Występuje także przeciwko politykom, czy to samorządowym, czy politykom z najwyższego szczebla. Jeżeli sąd będzie zdany na łaskę i niełaskę posłów czy też osób wybranych przez posłów, to utraci atrybut bezpieczeństwa i swobody orzekania w zgodzie z własnym sumieniem i z przepisami prawa – mówił sędzia Żurek.

Ministerstwo Sprawiedliwości uważa tymczasem, że przygotowywana reforma jest wypełnieniem zapisów konstytucji, bo do tej pory - zdaniem ministra Ziobry i jego współpracowników - sądownictwo wymykało się konstytucyjnej zasadzie, wedle której  władza zwierzchnia w Rzeczypospolitej Polskiej należy do Narodu, a  Naród sprawuje władzę przez swoich przedstawicieli lub bezpośrednio.

- Proszę mi powiedzieć, w jaki sposób przeciętny obywatel ma wpływ na władzę sądowniczą - pytał retorycznie wiceminister i poseł klubu PiS (z partii Solidarna Polska) Patryk Jaki. - My chcemy to zmienić - zapowiedział.

Politycy rządzącej większości twierdzą, że sędziowie w obecnym ustroju pozostają poza jakąkolwiek kontrolą społeczną.

- Zasada trójpodziału władzy oznacza, że wszystkie trzy władze muszą się wzajemnie zazębiać i kontrolować. W przypadku rządu i parlamentu tak jest. W przypadku sądów nikt nie kontrolował sędziów i nikt w żaden sposób nie rozliczał ich z wykonywanej pracy - mówił reporterce "Faktów" TVN poseł PiS Bartosz Kownacki.

Niezależność sądów - niepożądana?

Ten parlamentarzysta z funkcji, adwokat z zawodu, prawnik z wykształcenia z ukończoną aplikacją prokuratorską powiedział również "Faktom":

- Jakiś mechanizm kontroli nad tą trzecią władzą chyba musi być. Nie może być tak, że pozostawimy tę władzę całkowicie niezależną - oświadczył Kownacki.

O tym, że wybór sędziów w innych krajach Europy jest uzależniony od woli większości parlamentarnej, a wręcz od władzy wykonawczej, przekonuje Ministerstwo Sprawiedliwości w uzasadnieniu do projektu ustawy reformującej sądownictwo. Projektodawcy powołują się "w szczególności" na system niemiecki. W opcji niemieckiej sędziów federalnych powołuje komisja złożona z ministrów i deputowanych do Bundestagu. W przypadku sędziów landowych, w niektórych regionach wyłania ich w konkursie landowy minister sprawiedliwości.

Ministerstwo Sprawiedliwości w komunikacie prasowym zaznacza, że w odróżnieniu od modelu niemieckiego nie faworyzuje czynnika politycznego. Oba zgromadzenia w planowanej nowej Krajowej Radzie Sądownictwa mają mieć, według resortu - równe prawa.

Zagadką pozostaje moment i motywy przełomu w trakcie prac ministerialnego zespołu ds. reformy. Przypomnijmy, jeszcze w listopadzie - według wiceministra Piebiaka - reforma miała nie obejmować zmian wpływających na skład Krajowej Rady Sądownictwa.

Na nasze pytanie, kiedy i dlaczego doszło do zmiany kierunku reformy, Ministerstwo Sprawiedliwości dotąd nie odpowiedziało.

Podziel się:

Bądź na bieżąco:

Dowiedz się więcej...

Komentarze (35)

Dodaj komentarz do artykułu
domyślny avatar
Zaloguj się, aby dodać komentarz
Dodaj komentarz do artykułu
domyślny avatar
  • Udostępnij komentarz w:
  • ikona twitter
  • ikona facebook
  • ikona google plus
publikuj
Właśnie pojawiły sie nowe () komentarze - pokaż
Janek Kloss

Gdyby ustawodawca chciał aby to Sejm wybierał sędziów do KRS to bez wątpienia by to wyartykułował, tak jak to uczynił w przypadku wybierania posłów do KRS (art. 187 ust.1 pkt 3 Konstytucji). Skoro tego nie zrobił, to ta droga jest zamknięta.

  • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
      0
    • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
        0
      • zgłoś naruszenie
      zamknij
      punio1

      Ale krecicie bicz na siebie! Trzeba byc bez wyobrazni!

      • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
          0
        • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
            0
          • zgłoś naruszenie
          zamknij
          andy_falicz

          Trzeba zdecydowanie zreformowac caly resort sprawiedliwosci, ktory ma nie tylko fatalna opinie ale rowniez w sposob obiektywny jest w stanie rozkladu. Wszyscy sie zgadzamy - zgadza sie tez KRS pod jednym warunkiem, ze tak zreformujemy zeby jednoczesnie nic nie zmienic.

          • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
              0
            • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                0
              • zgłoś naruszenie
              zamknij
              andy_falicz

              "...piętnastu członków wybranych spośród sędziów Sądu Najwyższego, sądów powszechnych, sądów administracyjnych i sądów wojskowych,.." mowi Konstytucja ale nie mowi jak maja byc wybrani. Nic nie zakazuje wybrania ich przez Sejm

              • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                  0
                • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                    2
                  • zgłoś naruszenie
                  zamknij
                  Janek Kloss

                  Gdyby ustawodawca chciał, żeby to Sejm był uprawniony do wybierania sędziów do KRS to by o tym wspomniał, tak jak to uczynił w przypadku ustalania wyboru posłów do KRS (art. 187 ust. 1 pkt 3 Konstytucji). Innej wykładni być nie może.

                  • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                      1
                    • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                        0
                      • zgłoś naruszenie
                      zamknij
                      Janek Kloss
                      • andy_falicz:
                      • "...piętnastu członków wybranych spośród sędziów Sądu Najwyższego, sądów powszechnych, sądów administracyjnych i sądów wojskowych,.." mowi Konstytucja ale nie mowi jak maja byc wybrani. Nic nie zakazuje wybrania ich przez Sejm
                      • rozwiń

                      Gdyby ustawodawca chciał aby to Sejm wybierał sędziów do KRS to bez wątpienia by to wyartykułował, tak jak to uczynił w przypadku wybierania posłów do KRS (art. 187 ust.1 pkt 3 Konstytucji). Skoro tego nie zrobił, to ta droga jest zamknięta.

                      • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                          0
                        • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                            0
                          • zgłoś naruszenie
                          zamknij
                          jawotr
                          jawotr

                          Pełzająca faszyzacja Polski ma pełne szanse na swoje zwycięstwo, bo dopóki nie dojdzie do jakichś bardzo tragicznych zdarzeń, to ludzie dalej będą spokojnie spali, w przekonaniu, że nic istotnego się nie dzieje. Tymczasem właśnie teraz niszczona jest ostatnia instancja demokratycznego państwa.

                          • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                              10
                            • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                0
                              • zgłoś naruszenie
                              zamknij
                              LanaKo

                              Pis niszczy wszystkie mechanizmy demokracji, któregoś dnia obudzimy się, i z radia dowiemy się, że wprowadzono stan wojenny.

                              • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                  17
                                • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                    1
                                  • zgłoś naruszenie
                                  zamknij
                                  bejzi

                                  prędzej że w nocy ustawą unieważnia się wszystkie wydane dotychczas paszporty , a na granice nagle powrócą posterunki

                                  • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                      6
                                    • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                        0
                                      • zgłoś naruszenie
                                      zamknij
                                      Qrzyś

                                      A kto będzie kontrolował kontrolujących???

                                      • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                          10
                                        • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                            1
                                          • zgłoś naruszenie
                                          zamknij
                                          LanaKo

                                          Właśnie o to chodzi, żeby nikt.

                                          • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                              11
                                            • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                                0
                                              • zgłoś naruszenie
                                              zamknij
                                              Greg Nowakowski
                                              Greg Nowakowski

                                              no jak to kto, zwykly posel zwany prezesem

                                              • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                                  0
                                                • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                                    0
                                                  • zgłoś naruszenie
                                                  zamknij
                                                  otco

                                                  Wielki Jarosłaf będzie kontrolerem.

                                                  • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                                      0
                                                    • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                                        0
                                                      • zgłoś naruszenie
                                                      zamknij
                                                      tokmada
                                                      tokmada

                                                      Polacy - kiedy w końcu walniemy pięśćią w stół, wstaniemy i krzykniemy: D O Ś Ć!?

                                                      • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                                          17
                                                        • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                                            2
                                                          • zgłoś naruszenie
                                                          zamknij
                                                          sooss
                                                          sooss

                                                          Jak zwykle, za późno.

                                                          • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                                              14
                                                            • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                                                1
                                                              • zgłoś naruszenie
                                                              zamknij
                                                              JMatthew
                                                              JMatthew

                                                              Czy nikt w tym chorym kraju nie jest w stanie zatrzymać tych bandytów przed wprowadzeniem rządów autorytarnych? Przysięga wojskowa zawiera słowa o obronie konstytucji... Co się stało z tym krajem... Naprawdę oni chcą, żeby ci którzy mogą to wyjechali nie odwracając.

                                                              • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                                                  22
                                                                • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                                                    2
                                                                  • zgłoś naruszenie
                                                                  zamknij
                                                                  OC67

                                                                  Muszą mieć swoich sędziów bo za chwilę zaczną przegrywać kolejne procesy o bezpodstawne wywalanie ludzi z pracy na bruk i konieczność płacenia odszkodowań.od czasu przejęcia władzy codziennie wsadzają na stołek swojego nieuka a ludziom obiecują gruszki na wierzbie.Tak mija czas na walkę w sądzie i kolejny wykształcony fachowiec zasila rozwiń

                                                                  • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                                                      17
                                                                    • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                                                        1
                                                                      • zgłoś naruszenie
                                                                      zamknij
                                                                      Więcej komentarzy - rozwiń
                                                                      Zasady forum
                                                                      Publikowane komentarze sa prywatnymi opiniami użytkowników portalu. TVN24 nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

                                                                      Pozostałe informacje