tvnpix
śledź nas na:
  • Google Plus
  • Instagram
  • RSS

Porozumienie atomowe z Iranem

Iran wypełnił wszystkie zobowiązania wynikające z porozumienia nuklearnego, które w lipcu 2015 roku zawarł ze światowymi mocarstwami - powiadomiła w sobotę 16 stycznia 2015 r. Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej. Wieczorem tego dnia USA i UE zniosły sankcje nakładane na Iran od 2006 roku.

Spór o program atomowy Iranu trwał ponad 12 lat. Zachód nakładał lub zaostrzał sankcje wobec Iranu, by zmusić ten kraj do rezygnacji z rozwijania programu nuklearnego, który - według zachodnich rządów - miał na celu budowę broni jądrowej; Teheran zaprzeczał by dążył do produkcji takiej broni. W wyniku samego tylko embarga naftowego Iran tracił rocznie około 40 mld dolarów.

Sekretarz stanu USA John Kerry i szefowa unijnej dyplomacji Federica Mogherini ogłosili zniesienie restrykcji w sobotę wieczorem w Wiedniu zaraz po tym, jak szef Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej (MAEA) Yukiya Amano oświadczył, że Iran wypełnił wszystkie zobowiązania wynikające z porozumienia z sześcioma mocarstwami (USA, Rosją, Chinami, Wielką Brytanią, Francją i Niemcami), czyli radykalnie ograniczył swój program atomowy w zamian za stopniowe znoszenie międzynarodowych sankcji.

MAEA potwierdziła, że w ramach realizacji porozumienia, Iran m.in. znacząco zredukował liczbę wirówek do wzbogacania uranu i przekazał do Rosji niemal wszystkie zapasy wzbogaconego uranu. "To zwycięstwo dyplomacji i potwierdzenie, że społeczność międzynarodowa jest także zdolna do rozwiązywania poważnych konfliktów" - podkreślili we wspólnym oświadczeniu Mogherini i szef MSZ Iranu Mohammed Dżawad Zarif. Zapowiedzieli, że będą nadal monitorować pełną i efektywną realizację porozumienia.

Szef amerykańskiej dyplomacji Kerry także zapowiedział monitorowanie realizacji umowy. - USA, ich przyjaciele i sojusznicy są teraz bardziej bezpieczni, gdyż zagrożenie nuklearne ze strony Iranu zostało zredukowane - podkreślił. Za "historyczny sukces dyplomacji" uznał porozumienie z Iranem i zniesienie sankcji minister spraw zagranicznych Niemiec Frank-Walter Steinmeier. Rolę Francji i Wielkiej Brytanii w osiągnięciu porozumienia podkreślili szefowie MSZ obu krajów, Laurent Fabius i Philip Hammond.

"Wspaniałe zwycięstwo"

W związku z wdrożeniem porozumienia i zniesieniem sankcji "wspaniałego zwycięstwa" Irańczykom pogratulował w sobotę prezydent Iranu Hasan Rowhani. Nazajutrz w przesłaniu do narodu oświadczył, że Irańczycy "wyciągają do świata rękę na znak pokoju i pozostawiając za sobą całą wrogość, podejrzenia i spiski", otwierają "nowy rozdział w stosunkach między Iranem a światem".

Zastrzegł, że "z nowej atomowej umowy wszyscy są zadowoleni oprócz syjonistów, podżegaczy wojennych, siewców niezgody wśród narodów islamskich i ekstremistów w USA". Arabia Saudyjska i Izrael wielokrotnie wyrażały zaniepokojenie i sprzeciw wobec porozumienia nuklearnego, który pozwala Iranowi na wzmocnienie pozycji w regionie.

Później w niedzielę Rowhani oświadczył, że porozumienie może posłużyć jako model dla rozwiązywania problemów w regionie. Podkreślił, że jego kraj potrzebuje zagranicznych inwestycji w celu wzmocnienia swej gospodarki. Zapewnił inwestorów o politycznej i ekonomicznej stabilizacji. Przyznał jednak, że pomimo porozumienia nuklearnego Iran i USA nie w pełni przywracają wzajemne stosunki gospodarcze.

Porozumienie z Iranem i zniesienie sankcji natomiast ostro skrytykował w sobotę premier Izraela Benjamin Netanjahu. Ostrzegł, że Teheran nie zrezygnuje z prac nad bronią jądrową. Według Netanjahu Iran będzie nadal destabilizował Bliski Wschód i wspierał międzynarodowy terroryzm. - Izrael nie przestanie obserwować negatywnych działań Iranu i będzie podejmował wszelkie niezbędne środki, by zapewnić sobie bezpieczeństwo - podkreślił premier.

Zapobiec bombie

Prezydent USA Barack Obama ocenił w niedzielę, że wdrożenie przez Iran porozumienia oraz uwolnienie przez ten kraj amerykańskich więźniów to zasługa silnej i mądrej dyplomacji amerykańskiej.

W oczekiwaniu na ogłoszenie raportu MAEA w sobotę władze Iranu uwolniły pięciu więźniów, w tym korespondenta "Washington Post" w Teheranie Jasona Rezaiana. W ramach wymiany - jak potwierdził Obama - USA zwolniły ze swych więzień sześciu Irańczyków.

- Iran nie będzie mieć szansy na zbudowanie broni nuklearnej. Region (Bliskiego Wschodu), USA i świat będą bezpieczniejsze" - zapewnił Obama. "Przez dekady różnice (między USA a Iranem) sprawiły, że nasze rządy prawie ze sobą nie rozmawiały. Ale to nie posuwało interesów Ameryki do przodu - powiedział tłumacząc, dlaczego zdecydował się na negocjacje z irańskim rządem.

Przyznał jednocześnie, że mimo postępu w sprawie programu atomowego między obydwoma krajami wciąż pozostają spore różnice. Zapewnił, że USA dalej będą sprzeciwiać się destabilizującej roli, jaką Iran odgrywa w regionie, w tym w Syrii, a także będą nakładać sankcje za przeprowadzone niedawno przez Iran testy z pociskiem batalistycznym zdolnym do przenoszenia głowicy nuklearnej.

Prezydent poinformował też o korzystnej jego zdaniem ugodzie, osiągniętej w Hadze między USA a Iranem, w ramach której Iran otrzyma z powrotem zamrożone od 1981 roku 400 mln USD oraz 1,3 mld USD w odsetkach.

Zniesienie sankcji

Zniesienie wszystkich restrykcji wobec Iranu będzie rozłożone na 10 lat. Zostaną one przywrócone, jeśli Iran naruszy porozumienie. Teheran zgodził się na nadzór MAEA.

Zniesieni sankcji oznacza, że Iran będzie mógł już teraz powrócić w pełni na międzynarodowe rynki ropy naftowej. Zachodnie firmy będą mogły kupować irańską ropę i gaz. Już w ubiegłym roku szacowano, że Teheran zgromadził na tankowcach zapasy surowca sięgające 40 mln baryłek, które po zniesieniu ograniczeń mogą natychmiast trafić na rynek. Iran - według telewizji CNBC - ma zamiar "pompować tyle ropy, ile zdoła", osiągając w ciągu dwóch lat wydobycie rzędu 6 mln baryłek dziennie, co może doprowadzić do dalszego spadku i tak już niskich cen tego surowca.

Iran ma drugie co do wielkości złoża ropy na świecie, a także czwarte największe złoża gazu ziemnego. Zniesienie sankcji oznacza także, że Teheran odzyska dostęp do międzynarodowych rynków finansowych. Zachodnie firmy będą mogły rozpocząć relacje biznesowe z irańskimi bankami i zacząć inwestować w irański transport.

Atomowe porozumienie z Iranem »

Oglądaj
Atomowe porozumienie z Iranem
  • "Iran odpowie dziesięć razy mocniej, jeśli zostanie zaatakowany""Iran odpowie dziesięć razy mocniej, jeśli zostanie zaatakowany"
  • Premier Izraela i kanclerz Niemiec spotkali się w BerliniePremier Izraela i kanclerz Niemiec spotkali się w Berlinie
  • Morawiecki: Polska pełni konstruktywną rolęMorawiecki: Polska pełni konstruktywną rolę
  • Benjamin Netanjahu o irańskich dokumentachBenjamin Netanjahu o irańskich dokumentach
  • Waszczykowski o porozumieniu z Iranem: ma wady i zaletyWaszczykowski o porozumieniu z Iranem: ma wady i zalety
  • Podsekretarz stanu USA o łzach Johna Kerry'egoPodsekretarz stanu USA o łzach Johna Kerry'ego
  • Podpisanie porozumienia atomowego z IranemPodpisanie porozumienia atomowego z Iranem
  • 14 lipca 2015 roku rozpoczął się nowy rozdział w historii Iranu14 lipca 2015 roku rozpoczął się nowy rozdział w historii Iranu
  • Iran otwiera się na turystówIran otwiera się na turystów
  • Reżim ich prześladuje, ale mimo to wzywają Amerykanów do porozumieniaReżim ich prześladuje, ale mimo to wzywają Amerykanów do...
  • Klich: przez umowę z Iranem możemy stracić tarczęKlich: przez umowę z Iranem możemy stracić tarczę
  • Wiceszefowa MSZ: porozumienie to wielka szansa dla naszych przedsiębiorcówWiceszefowa MSZ: porozumienie to wielka szansa dla naszych...
  • Nuklearne negocjacje na finiszu. Odczujemy to także w PolsceNuklearne negocjacje na finiszu. Odczujemy to także w Polsce
  • Szansa na porozumienie?Szansa na porozumienie?
  • 10.07.2015 | Ciągle nie ma porozumienia z Iranem ws. programu nuklearnego10.07.2015 | Ciągle nie ma porozumienia z Iranem ws. programu...
  • Będzie atomowy przełom? "Nigdy nie byliśmy bliżej końca rozmów"Będzie atomowy przełom? "Nigdy nie byliśmy bliżej końca rozmów"
  • Amano w Teheranie spotkał się z RowhanimAmano w Teheranie spotkał się z Rowhanim
  • Kontynuacja rozmów ws. irańskiego atomu. Jest gotowy dokument końcowy?Kontynuacja rozmów ws. irańskiego atomu. Jest gotowy dokument...
  • "Nic nie jest ustalone, jeśli wszystko nie zostało ustalone""Nic nie jest ustalone, jeśli wszystko nie zostało ustalone"
  • 03.04 | Historyczne porozumienie ws. irańskiego programu atomowego03.04 | Historyczne porozumienie ws. irańskiego programu...
Wideo: Reuters "Iran odpowie dziesięć razy mocniej, jeśli zostanie zaatakowany"

Podziel się:

Bądź na bieżąco:

Komentarze (0)

Dodaj komentarz do artykułu
domyślny avatar
Zaloguj się, aby dodać komentarz
Dodaj komentarz do artykułu
domyślny avatar
  • Udostępnij komentarz w:
  • ikona twitter
  • ikona facebook
  • ikona google plus
publikuj
Właśnie pojawiły sie nowe () komentarze - pokaż
Zasady forum
Publikowane komentarze sa prywatnymi opiniami użytkowników portalu. TVN24 nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

Pozostałe informacje