tvnpix
śledź nas na:
  • Google Plus
  • Instagram
  • RSS

Historie warte Poznania

Tarpan będzie mieć muzeum. "Mamy już kilkanaście aut"

Tarpan będzie mieć muzeum. 
"Mamy już kilkanaście aut"
Foto: TVN 24 Poznań | Video: TVN 24 Poznań Muzeum promuje się na Międzynarodowych Targach Poznańskich

Na trwających w Poznaniu targach Polarga pojawił się m.in. tarpan 233 z 1978 r. Samochód sprzed blisko 40 lat reklamuje muzeum, które ma powstać w przyszłym roku, w Szreniawie pod Poznaniem. W pełni poświęcone będzie ono poznańskiemu "samochodowi dla rolnictwa".

Placówka ma być częścią Muzeum Narodowego Rolnictwa w Szreniawie. - Planujemy otwarcie w 2017 r. Obecnie przygotowujemy samochody do ekspozycji. Mamy już kilkanaście pojazdów, ale ich stan jest taki, że nie nadają się jeszcze do prezentacji. Zbieramy fundusze na ich odnowę. Ponadto zbieramy eksponaty, pamiątki, szukamy ludzi - mówi Janusz Grzelak z Muzeum Narodowego Rolnictwa i Przemysłu Rolno-Spożywczego w Szreniawie.

W muzeum oprócz różnych modeli tarpana mają znaleźć się informacje o produkcji, jego historii i ludziach związanych z tym autem.

Wzorowany na amerykańskich pick-upach

Tarpana produkowano w Poznaniu od 1972 r. do 1995 r. Idea powstania tego auta narodziła się w latach 70-tych, gdy nie było w Polsce tradycyjnego pick-upa. Na rynku znajdowały się nysa i lublin, które wytwarzano z nadwoziem zamkniętym blachą lub brezentem. Stąd w Poznaniu pojawił się pomysł, by zapełnić tą lukę. Tarpan miał być klasycznym samochodem tego typu, podobnym do tych produkowanych w USA i Japonii.

Oglądaj
Tarpan na archiwalnych zdjęciach
Wideo: CYRYL, archiwum MTP / montaż: Filip Czekała (tvn24.pl) Tarpan na archiwalnych zdjęciach

ZOBACZ WIĘCEJ ARCHIWALNYCH ZDJĘĆ Z POZNANIA NA STRONIE CYFROWEGO REPOZYTORIUM LOKALNEGO

By przekonać władze, zdecydowano się na wybieg – rolnicza Wielkopolska miała produkować samochód dla rolnictwa. - Było to tylko hasło marketingowe. "Samochód dla rolnictwa" okazał się przydatny również w wielu innych branżach: budownictwie, usługach, rzemiośle - mówił w rozmowie z tvn24.pl Dobiesław Wieliński, autor książek o tarpanie.

  • Tarpan 233
    Fot. Mulek/poznan.wikia.com (CC BY 3.0)
    Tarpan 233
  • Tarpan 239
    Fot. Mulek/poznan.wikia.com (CC BY 3.0)
    Tarpan 239
  • Nietypowa wersja Tarpana na krakowskiej ulicy
    Fot. SuperTank17/Wikipedia (CC BY SA 3.0)
    Nietypowa wersja Tarpana na krakowskiej ulicy
  • Tarpan 237D
    Fot. Ri3mann/poznan.wikia.com (CC BY 3.0)
    Tarpan 237D
  • Tarpan 4WD
    Fot. Książka "Tarpan Konstrukcje"
    Tarpan 4WD
  • Tarpany Honkery w Bośni i Hercegowinie
    Fot. MON
    Tarpany Honkery w Bośni i Hercegowinie
  • Honker na poznańskich targach w latach 90.
    Fot. Książka "Tarpan Konstrukcje"
    Honker na poznańskich targach w latach 90.
  • Tarpan 233
  • Tarpan 239
  • Nietypowa wersja Tarpana na krakowskiej ulicy
  • Tarpan 237D
  • Tarpan 4WD
  • Tarpany Honkery w Bośni i Hercegowinie
  • Honker na poznańskich targach w latach 90.

Źródło: Książka "Tarpan Konstrukcje" Prototyp samochodu Warta

Warta przed Tarpanem

Prototyp pierwszego poznańskiego samochodu powstał w 1971 r. w Wielkopolskich Zakładach Napraw Samochodowych na Antoninku. Warta jednak nie weszła do masowej produkcji. Ta sztuka udała się kolejnemu projektowi – wzorowanemu na citroenie Mehari tarpanowi. Pierwsze sztuki wyprodukowano już w grudniu 1972 r.a produkcja seryjna ruszyła w 1973 r. Dwa lata później poznańskie zakłady zyskały samodzielność i zaczęły funkcjonować jako Fabryka Samochodów Rolniczych.

Źródło: Wikipedia (CC BY SA 3.0) / Michiel1972 Wzorem dla twórców Tarpana był Citroen Mehari
Mocną stroną tarpana była jego uniwersalność. W łatwy sposób można było go zmienić z samochodu sześcioosobowego, na trzyosobowy i dzięki temu przewozić duży ładunek. Auto napędzane było silnikiem z syreny, który pozwalał rozpędzić się do 90 km/h.

- W tamtych latach pozytywną cechą był prymitywizm konstrukcji i mechanizmów. W Polsce nie istniały wyspecjalizowane warsztaty remontowe. Auto mógł naprawić kowal czy mechanik z zawodowym wykształceniem. Było to bardzo ważne w gospodarstwie rolniczym – tłumaczył Wieliński.

Źródło: Książka "Tarpan Konstrukcje" Projekt samochodu jaki miał powstać przy współpracy z Fiatem

Wiele projektów, mało efektów

Powstanie samochodu poskutkowało powstaniem Zespołu Szkół Samochodowych w Poznaniu. Szkolono w nim m.in. mechaników, blacharzy i lakierników, którzy mogli liczyć później na zatrudnienie, w FSR. Młodym ludziom nie brakło inwencji twórczej, czego efektem było około 80 projektów nowych wersji nadwozia dla tarpanów, które powstały między 1972 a 1991 r.

Mimo to tarpan nie ulegał znacznym zmianom. Na przeszkodzie stanęły głównie brak nowoczesnych technologii i materiałów oraz czynniki polityczne.

Jakość krajowych materiałów była fatalna - podzespoły z lublina i warszawy były już przestarzałe. Dlatego w 1974 podjęto rozmowy z firmami zagranicznymi na temat współpracy. W końcówce lat 70. na taką zdecydował się fiat. - Założeniem było stworzenie najnowocześniejszego samochodu dostawczego dla Polski. Niestety zawirowania polityczne lat 1980-81 skreśliły tą licencję – opowiadał Wieliński.

Od rolnictwa do wojska

Poznańska fabryka szukała w związku z tym innych sposobów na dalsze funkcjonowanie. Rynek zbytu odnaleziono wśród mundurowych.

- FSR nawiązała kontakty z wojskiem. Owocem był Honker, samochód przeznaczony dla polskiej armii - opowiadał Wieliński. Pierwszy tarpan Honker wyjechał z poznańskiej fabryki 30 stycznia 1988 r. Samochód produkowany jest do dziś, jednak już nie w Poznaniu a w Lublinie.

Po transformacji ustrojowej Fabrykę Samochodów Rolniczych przejął Volskwagen, który do dziś produkuje na Antoninku swoje auta.

Podziel się:

Bądź na bieżąco:

Historie warte Poznania

Komentarze (2)

Dodaj komentarz do artykułu
domyślny avatar
Zaloguj się, aby dodać komentarz
Dodaj komentarz do artykułu
domyślny avatar
  • Udostępnij komentarz w:
  • ikona twitter
  • ikona facebook
  • ikona google plus
publikuj
Właśnie pojawiły sie nowe () komentarze - pokaż
piotr_bo
piotr_bo

wypadałoby by VW jakiś swój model użytkowy nazwał TARPAN

  • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
      0
    • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
        0
      • zgłoś naruszenie
      zamknij
      invest_e_sklep
      invest_e_sklep

      Blisko 30 lat? To ja jestem '78 i wszyscy mi mówią, że mam już prawie czterdziestkę!

      • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
          0
        • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
            0
          • zgłoś naruszenie
          zamknij
          Zasady forum
          Publikowane komentarze sa prywatnymi opiniami użytkowników portalu. TVN24 nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

          Pozostałe informacje