Magazyn TVN24

Krzysztof Orzechowski

"Biją sprawnie i cicho. Podają sos ze świńskich uszu". Co przeżyła kobieta, która przekonała Dudę

Zobacz

Igor Isajew

ZobaczNazywam się Igor Isajew, jestem Ukraińcem. Demonstrowałem. Zalał mnie hejt

Tamara Barriga

ZobaczMałgosię zgwałcili i zostawili na mrozie. Jeden wpadł przez zęby, drugiego zdradziły skarpetki

Prof. Antoni Dudek

ZobaczDla PiS zaczyna się trudny czas. Potrzebuje prezydenta bardziej niż kiedykolwiek

Paweł Lisicki

ZobaczKaczyński wie, że Duda może uprzykrzyć mu życie. Krwawej wojny nie będzie

Jakub Loska

ZobaczSąd nie musi być męką. Pobicie, kradzież, dług – oni załatwią to od ręki

Maria Mikołajewska

Zobacz"Było homo sovieticus, boję się homo PiS. W imię jakiej Polski pluje się nam w twarz?"

Podziel się

Zadaję sobie pytanie, po co to wszystko, do czego ta władza zmierza, jaką wizję państwa mają? Chrześcijański, narodowy, zamknięty kraj, żyjący w izolacji od świata? Z Matką Boską na sztandarach i brutalnym terrorem bojówek narodowych? To jest cel? Upaństwowienie na nowo wszystkiego i w związku z tym kontrola wszystkiego, od naszych łóżek po nasze myśli? Boimy się, że tak jak kiedyś był "homo sovieticus", teraz będzie "homo PiS", wychowany w nowej szkole, z nowym programem. A my chcemy być wolnymi ludźmi. Tylko tyle i aż tyle – mówi w wywiadzie dla Magazynu TVN24 aktorka Krystyna Janda.

Krystyna Janda była jedną z sygnatariuszek listu, w którym ludzie kultury apelowali do prezydenta Andrzeja Dudy o zawetowanie trzech ustaw związanych z sądownictwem. Podczas manifestacji pod Pałacem Prezydenckim, wraz z Mają Ostaszewską i Danutą Stenką, czytała fragmenty konstytucji.

 

"Ci ludzie niszczą i tratują osiągnięcia ostatnich 30 lat"
"Ci ludzie niszczą i tratują osiągnięcia ostatnich 30 lat" / Wideo: tvn24

Dlaczego postanowiła pani zaangażować się w protesty przeciwko zmianom w sądownictwie?

Nie zaangażowałam się tylko przeciwko tym zmianom. Jeszcze przed wyborami bałam się, że PiS ma szansę wygrać. Od początku wiedziałam, że będzie źle i starałam się to wszystkim dookoła tłumaczyć. Byłam przerażona beztroską, szczególnie młodych wyborców. Mówiłam o tym w mediach, zachęcałam do wzięcia udziału w wyborach, mobilizowałam. Pan Komorowski przegrał, bo była ładna pogoda, słodki beztroski weekend i wybory w tym przeszkadzały. Z jednej strony zmasowana, rzeczywiście mordercza kampania wyborcza PiS-u podparta deklaracjami populistycznymi i zaangażowaniem całego Kościoła, a po drugiej stronie "my Polacy złote ptacy". Potem była dalej beztroska. Teraz jest już wszystko jasne, ta partia, ci ludzie psują wszystko, co zrobiliśmy. Wbrew polskiej racji stanu, wbrew logice, wbrew honorowi, poczuciu jakiejkolwiek godności. Niszczą i tratują osiągnięcia ostatnich 30 lat demokracji i wolności. Nie mówię, że były one nadzwyczajne, wszyscy robimy błędy, trzeba było myśleć bardziej socjalnie, o słabszych, mniej aktywnych, mniej zaradnych, chorych, to prawda. Ale generalnie to wszystko naprawdę dobrze się rozwijało i dawało wspaniałą perspektywę. Był to kraj wszelkich szans i nagle ktoś to zamyka, zabiera, na nie wiem, ile lat, tupie, nie pozwala, zabrania, poucza, grozi, powoli zamyka kraty i drzwi. Będziemy zmuszeni znowu żyć w podległości, lęku, w braku możliwości, karani za coś, co nie jest karalne. Nie możemy już liczyć na sprawiedliwość, nie możemy już liczyć na jakąkolwiek praworządność. Będziemy żyć z podeptaną konstytucją, z podległymi sądami, pod kontrolą i według widzimisię ludzi, którzy nie zasługują na takie "wyniesienie".

 

"Nie spodziewałam się, że przyjdzie mi jeszcze kiedyś stanąć na ulicy"
"Nie spodziewałam się, że przyjdzie mi jeszcze kiedyś stanąć na ulicy"

Jaka w takim scenariuszu jest rola ludzi kultury – aktorów, pisarzy, uczonych?

Taka jak zawsze. Od początku tak była – mamy obowiązek protestować. To są zawody społeczne, w tak zwanej służbie narodu. I każdy według swych przekonań i poglądów powinien zabierać głos, kiedy czuje potrzebę. Jeśli oczywiście nie będzie cenzury, bo już w tej chwili jest pełzająca cenzura, zapis na nazwiska w mediach państwowych. 30 lat mieliśmy spokój, mogliśmy tworzyć, pracować w spokoju, zajmować się sztuką, nie angażując się w politykę. I nagle? Na nowo? Ojczyzna  w niebezpieczeństwie, trzeba dać głos. I nie - wbrew temu, co mówi tamta strona - w sprawie koryta. To mnie obraża najbardziej. I w tamtych czasach, i teraz ci, co dbają o koryto, siedzą cicho! Nie ryzykują. Ja mam wielkie poczucie zagrożenia, ale nie boję się o siebie. Martwię się o Polskę i dlatego protestuję. Stałam teraz przez te noce pod Sejmem, pod Pałacem. Grałam spektakle, potem tam szłam. Mówiliśmy sobie – koleżanki aktorki, ludzie teatru, filmu, pisarze, muzycy, kompozytorzy – "Jesteśmy tu, bo tu dziś jest nasze miejsce, niezależnie od rezultatu tego protestu. Przynajmniej niech ktoś to sfotografuje, nakręci, żeby świat zobaczył, że to nie jest tak, że się wszyscy na to zgadzają". Niech zobaczą, że tym ludziom w wakacje, w nocy, chce się przyjść i manifestować niezgodę.

Ja stoję, tak samo jak wielu. Z jakiego oni powodu przyszli? Myślę, że dlatego, że boli ich to i martwi, wścieka i przeraża; że martwią się o swoje dzieci, o swoje prace naukowe, o swoje książki, które piszą. Boją się, że tak jak kiedyś był "homo sovieticus", będzie "homo PiS", wychowany w nowej szkole, z nowym programem.

Zadaję sobie tylko pytanie: Po co to wszystko, do czego ta władza zmierza? Jaką wizje państwa mają? Chrześcijański, narodowy, zamknięty kraj, żyjący w izolacji od świata. Z Matką Boską na sztandarach i – czy ktoś tego chce, czy nie – z brutalnym terrorem bojówek narodowych? To jest cel? Upaństwowienie na nowo wszystkiego i w związku z tym kontrola wszystkiego, od naszych łóżek po nasze myśli? Czy tylko zemsta, jak mówią niektórzy? Zemścić się, zdemolować? Boimy się tego wszystkiego, chcemy być wolnymi ludźmi. Tylko tyle i aż tyle.

Patrzy pani na twarze protestujących i co widzi?

Jest coraz gorzej. Pamiętam, jak kręciliśmy "Człowieka z marmuru", nie było wtedy mediów niezależnych, a ja mówiłam do redaktora w telewizji: "Ja ten film zrobię, jakkolwiek, ja to narysuję, napiszę, mogę nie mieć kamery, ale ja i tak muszę to z siebie wykrzyczeć". W najśmielszych, najczarniejszych myślach nie spodziewałam się, że przyjdzie jeszcze raz stanąć na ulicy i krzyczeć.

Wtedy jednak czułam się zupełnie inaczej, dlatego że ja urodziłam się w niewoli, wychowałam się w niej. Nie wierzyłam, że może być wolność. Teraz wreszcie się to stało, jakimś nadzwyczajnym cudem (ja myślałam, że się to za mojego życia nie stanie) bez rozlewu krwi, w sposób naprawdę nadzwyczajny, z mądrością, którą podziwiał świat. Potem zaczęliśmy wszyscy bardzo ciężko pracować. Wypracowaliśmy miejsce na ziemi, w którym czuliśmy się dobrze. Posmakowaliśmy, co to znaczy być na swoim, co to znaczy być suwerennym, co to znaczy móc decydować o swoim życiu. Że to talent i praca są warunkami, żeby osiągnąć cel, a nie posłuszeństwo, układy, stosunki i zależności. Teraz, kiedy nam to zabierają, emocje są stokrotnie większe. Ta wzniecana ciągle nienawiść, podziały, dzielenie na dobrych i złych, oskarżanie nas, wyzywanie od złodziei, komunistów, zdrajców, hołoty, morderców… Celem tego jest oddzielenie nas od siebie, żebyśmy się nie porozumiewali, nie poznali nawet, żebyśmy się siebie bali i żebyśmy spodziewali się od tej drugiej strony czegoś najgorszego. Wcześniej byliśmy My i Oni (w domyśle Sowieci), teraz jesteśmy My i My, tylko jedni dobrzy, a drudzy – źli, gorsi.

Wtedy wolność przyszła dopiero z brakiem kiełbasy, ludzie byli głodni. Teraz ludzie mówią, że im się żyje lepiej, bo tak jest. Mają wszystko w zasięgu ręki, trzeba tylko na to zarobić. Wtedy nie wiedzieli, co będzie dalej z ich dziećmi, z ich życiem, na takim elementarnym, podstawowym poziomie. Tym poczuciem bezsilności żywiliśmy się od rana do nocy; co więcej, w beznadziei, protestowaliśmy bez nadziei. Ale potem robotnicy masowo zaprotestowali i wszystko się stało możliwe. Inteligencja była tylko elementem tego protestu.

 

"Wolność przyszła z brakiem kiełbasy"
"Wolność przyszła z brakiem kiełbasy" / Wideo: tvn24

Ale i motorem...

To naturalne. Motorem, doradcą, to wszystko poszło logicznie, spokojnie, dlatego że było bardzo wielu mądrych ludzi, którzy to wszystko poukładali tak, że nie doszło do najgorszego. I za to jesteśmy im wszystkim bardzo, bardzo wdzięczni. Wielu z nich nie żyje, wielu z nich już nie ma wśród nas. Teraz czas na innych. Na młodych, ale równie rozsądnych i zdeterminowanych.

Nie wiem, co będzie dalej. Różnie to ludzie widzą i często wieszczą rzeczy najgorsze. Ja tylko mam nadzieję, że nie ma powrotu do tego, co znam.

Osobiście najbardziej boję się tych ONR-owych podniesionych głów. Tych pospuszczanych z łańcucha nienawiści. Przyzwolenia na to. Panicznie się boję i nie mogę zrozumieć. Co z tego wyniknie? Jestem coraz gorszej myśli. Wydaje mi się, że po drugiej stronie mamy zaślepionych fanatyków z niejasnym dla mnie celem albo cyników, ludzi podłych, kierujących się złem. Te 30 lat dumy z Polski, z jej historii, zimponującego rozwoju, otwarcia, utrwalanej tolerancji nagle, w chwilę się zawaliło. Jestem we Włoszech i czytam, że Europa nie chce Polaków, Europa boi się Polski… A byliśmy wielką europejską nadzieją. Przecież od 30 lat byliśmy partnerami i w sztuce, i w nauce, we wszystkim.

Dzisiejsze protesty są duże, ale to nie jest pierwsza władza, przeciwko której obywatele protestują. Wcześniej też były powody.

Pamiętam, jak lata temu protestowały pielęgniarki. Poszłam do nich, rozumiałam ich racje, uważałam, że powinny protestować. 30 lat wariantów reformy służby zdrowia wszystkich nas wykończyło i ma wiele ofiar. Każda kolejna władza robiła błędy. Ale to wszystko można naprawić. Proszę bardzo, niech PiS to naprawia, nie ma przeciwko temu żadnego protestu. Tylko niech nie rujnuje Polski, wolności, swobód obywatelskich, niech nie zmienia ustroju tego kraju i nie cofa nas do czarnej dziury przeszłości.

 

Janda: całe życie pracowałam dla ojczyzny
Janda: całe życie pracowałam dla ojczyzny / Wideo: tvn24

Po co komu władza totalitarna? Bo co chce zrobić? Z czym, z kim oni walczą? Wygrali wybory, wszystko mogą przeprowadzić w sposób logiczny, spokojny, demokratyczny. Przekonać większość ludzi i to przeprowadzić. Ja nie rozumiem tej nienawiści, tej pogardy, lekceważenia, tych wszystkich zniewag i kłamstw. Co rano dostajemy my, my "gorsi" w twarz, jesteśmy wyzywani. Układ? Jaki układ? Koryto? Jakie koryto? Żeby zrobić fundację i dać pracę ludziom, robić sztukę, sprzedałam dom, poświęciłam bardzo, bardzo wiele. Jest wielu takich ludzi. Bardzo wielu. Pracujemy, tworzymy, płacimy podatki i jesteśmy lojalni w stosunku do ojczyzny. I teraz ci ludzie, ci podli, zaślepieni nienawiścią plują nam w twarz? Ludzie, którzy sami niczym się nie mogą pochwalić. Za co?! W imię jakiej Polski, która po tym "zamordowaniu" nas , ma nastąpić?

Demonstracje przeciwko zmianom w sądownictwie »

OglądajDemonstracje przeciwko zmianom w sądownictwie
Postępowanie dyscyplinarne wobec byłego prezesa TK. "Odstraszający przykład dla innych sędziów" / Wideo: Fakty TVN
  • Postępowanie dyscyplinarne wobec byłego prezesa TK. "Odstraszający przykład dla innych sędziów"Postępowanie dyscyplinarne wobec byłego prezesa TK....
  • "Mamy eksplozję demokracji""Mamy eksplozję demokracji"
  • Jacek Santorski o demokracjiJacek Santorski o demokracji
  • Wiceminister sprawiedliwości o manifestantach: Nie wiedzą przeciwko czemu protestująWiceminister sprawiedliwości o manifestantach: Nie wiedzą...
  • W Gdańsku do protestujących przemówił Lech WałęsaW Gdańsku do protestujących przemówił Lech Wałęsa
  • "Nie możemy dać się uśpić""Nie możemy dać się uśpić"
  • Petru: ja jestem selekcjonerem, a gole strzelają inniPetru: ja jestem selekcjonerem, a gole strzelają inni
  • "Święta nasza racja, po co ludziom demokracja?" Maleńczuk zaśpiewał dla demonstrantów"Święta nasza racja, po co ludziom demokracja?" Maleńczuk...
  • Janda, Stenka i Ostaszewska na demonstracji w WarszawieJanda, Stenka i Ostaszewska na demonstracji w Warszawie
  • Demonstracja w Poznaniu Demonstracja w Poznaniu
  • Londyn też protestowałLondyn też protestował
  • Protesty przeciwko zmianom w sądownictwie w ParyżuProtesty przeciwko zmianom w sądownictwie w Paryżu
  • Komorowski na manifestacji w SuwałkachKomorowski na manifestacji w Suwałkach
  • Wałęsa: musimy wesprzeć tych dzisiaj walczącychWałęsa: musimy wesprzeć tych dzisiaj walczących
  • Młodzi protestują. "Rodzice kiedyś musieli o to walczyć. My już trzeci dzień jesteśmy i trwamy"Młodzi protestują. "Rodzice kiedyś musieli o to walczyć. My...
  • Protesty w całej PolsceProtesty w całej Polsce
  • Senatorowie PO wyszli do demonstrantówSenatorowie PO wyszli do demonstrantów
  • "Senatorze, jeszcze możesz""Senatorze, jeszcze możesz"
  • "Solidarność naszą bronią!". Protest w Nowym Sączu"Solidarność naszą bronią!". Protest w Nowym Sączu
  • "Porozmawiaj z suwerenem!". Protest przed rezydencją prezydenta na Helu"Porozmawiaj z suwerenem!". Protest przed rezydencją...

Komentarze (11)

Dodaj komentarz do artykułu
domyślny avatar
Zaloguj się, aby dodać komentarz
Dodaj komentarz do artykułu
domyślny avatar
  • Udostępnij komentarz w:
  • ikona twitter
  • ikona facebook
  • ikona google plus
publikuj
Właśnie pojawiły sie nowe () komentarze - pokaż
johnny75

syty głodnego nie zrozumie...

  • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
      1
    • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
        2
      • zgłoś naruszenie
      zamknij
      andre_valenducq

      Zeby bylo tak jak bylo ???

      • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
          4
        • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
            1
          • zgłoś naruszenie
          zamknij
          renata_skrzypczakgc7d

          tak żeby właśnie było jak było aby sam człowiek był kowalem własnego losu a nie jedyna słuszna władza ustawiała życie i mówiła co wolno czego nie wolno robić, co oglądać, jaki program, jaka religia, jak moralność. Nie!!!!! bo tak było za komuny i d e n t y c z n i e się zanosi

          • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
              1
            • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                1
              • zgłoś naruszenie
              zamknij
              wij8498

              Żeby chociaż Pani wiedziała o co walczyć, poza tym żeby się nic nie zmieniło. I to problem całej opozycji. A że każda opcja kulawa to nie ma najmniejszej wątpliwości. Tacy już jesteśmy historycznie histeryczni.

              • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                  4
                • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                    3
                  • zgłoś naruszenie
                  zamknij
                  renata_skrzypczakgc7d

                  możliwe, że jesteśmy ale..... cały świat widzi, że władza popełnia bezprawie, depcze autorytety i także znamienna część Polaków ma świadomość że PIS chce władzy absolutnej, nieskończonej dlatego z nikim się nie liczy. Według PIS wszyscy, którzy mają odmienne zdanie to zdrajcy hm... czyli co PIS ok a reszta zdrajcy czy docierają rozwiń

                  • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                      1
                    • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                        1
                      • zgłoś naruszenie
                      zamknij
                      Zetsu

                      To już zaczyna przypominać jakiś szał bezrozumnej histerii.
                      Serio, nie odczuwam żeby żyło mi się w jakiś sposób gorzej, a wręcz przeciwnie bo dostałem podwyżkę jako pracownik służby zdrowia. Czy może pani Janda podać konkret gdzie nastąpiła kontrola naszych łóżek i naszych myśli? Pani Jando, proszę wrócić do teatru i rozwiń

                      • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                          5
                        • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                            5
                          • zgłoś naruszenie
                          zamknij
                          sathriel

                          Starożytni mawiali "Chleba i igrzysk". Rzucili Ci trochę chleba, igrzyska byly z udzialem służb specjalnych, potem na pożarcie rzucono policjantów, żołnierzy teraz chcą jeszcze "stracić" paru sędziów i dziennikarzy, więc się cieszysz. Nie widzisz, że partia rządząca przejmuje kontrolę nad każdym aspektem życia publicznego i coraz rozwiń

                          • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                              2
                            • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                1
                              • zgłoś naruszenie
                              zamknij
                              andrzejf13
                              andrzejf13

                              To już się zaczyna robić nudne , te ciągłe lamenty !!!

                              • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                  9
                                • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                    13
                                  • zgłoś naruszenie
                                  zamknij
                                  sundayman

                                  Będziemy to wam powtarzać, kiedy znowu PIS przejdzie to permanentnej opozycji. Bo tym razem, to już nikt wam nie uwierzy w żadne obietnice. Będziecie więc znowu lamentować. Wtedy odpowie się wam tymi właśnie słowami.

                                  • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                      6
                                    • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                        3
                                      • zgłoś naruszenie
                                      zamknij
                                      aso77

                                      Przestały płynąć pieniążki i krzyk

                                      • Tyle osób ocenia komentarz pozytywnieOstatnio ocenili:
                                          14
                                        • Tyle osób ocenia komentarz negatywnieOstatnio ocenili:
                                            17
                                          • zgłoś naruszenie
                                          zamknij
                                          Zasady forum
                                          Publikowane komentarze sa prywatnymi opiniami użytkowników portalu. TVN24 nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.
                                          Zwiń
                                          Poprzedni weekend
                                          2 tygodnie temu
                                          3 tygodnie temu
                                          4 tygodnie temu
                                          5 tygodni temu
                                          Zobacz wszystkie