Raporty » Katyń. 71 lat po zbrodni

Kanały RSS

Wideo raport

Sejm przyjął uchwałę

09.04| Sejm przyjął przez aklamację uchwałę w 70.... »

Jedyna kobieta, któta zginęła w Katyniu

07.04 | W Katyniu zamordowaną tylko jedną kobietę. To... »

Premier Rosji w Katyniu

07.04 | Nie można ukryć pamięci o przestępstwach i... »

Cała mowa Władimira Putina (TVN24)

7.04 | Jedni powiedzą, że to mały krok inni, że duży,... »

Komentarze ekspertów po uroczystościach katyńskich

7.04 | - W polityce małych kroków są to kroki znaczące... »

Mazowiecki, Wałęsa i Wajda o uroczystości

07.04 | Padły duże słowa, które zmienią dzieje Polski i... »

Wysłuchaj całego przemówienia Donalda Tuska w Lesie Katyńskim (TVN24)

07. 04 | - Dziś chcę wierzyć, że jedno słowo prawdy... »

"Współpraca rozczarowuje"

06.04 | Janusz Kurtyka przedstawił relację z toku... »

Tagi: rosja, historia

13:43, 08.06.2011 /PAP

Chcą śledztwa w sprawie "podlaskiego Katynia"

W OBŁAWIE AUGUSTOWSKIEJ ZAMORDOWANO 592 AKOWCÓW

Fot. WikipediaKrzyż w Gibach poświęcony pamięci pomordowanych

Rosyjskie stowarzyszenie Memoriał wezwało Główną Prokuraturę Wojskową Federacji Rosyjskiej do przeprowadzenia nowego śledztwa w sprawie tzw. obławy augustowskiej i pośmiertnego zrehabilitowania jej ofiar. W lipcu 1945 r., po obławie NKWD, zaginęło bez śladu ponad pół tysiąca członków podziemia niepodległościowego. Wszystko wskazuje na to, że zostali zamordowani.

Wiceprzewodniczący Memoriału Nikita Pietrow w artykule opublikowanym w środę w "Prawdzie Gułagu" - dodatku do "Nowej Gaziety" - określił obławę NKWD na żołnierzy Armii Krajowej w lipcu 1945 roku jako zbrodnię wojenną. Wytknął też wojskowej prokuraturze rosyjskiej, że ta próbuje przemilczeć masowe mordy, dokonane pod rządami Józefa Stalina.

"Zginęli bo byli Polakami"

To była największa zbrodnia dokonana na Polakach po zakończeniu II wojny... czytaj więcej »

"Czy będzie nowe dochodzenie w sprawie tych wydarzeń, połączone z poszukiwaniem nowych dokumentów i rehabilitacją 592 osób zamordowanych bez sądu i śledztwa?" - pyta historyk i odpowiada: "Powinno być, jeśli nie tylko w słowach, ale i w rzeczywistości chcemy wyjaśnić wszystkie stalinowskie zbrodnie".

Przełomowy dokument

Pietrow wydał niedawno książkę "Według scenariusza Stalina", w której przedstawił znaleziony przez siebie w archiwach dawnej KGB, następczyni NKWD, dokument o planowanej akcji na Suwalszczyźnie. Jest to źródło, do którego od lat nie udawało się dotrzeć ani polskim historykom, próbującym wyjaśnić zbrodnię z 1945 roku, ani prokuratorom Instytutu Pamięci Narodowej, którzy prowadzą śledztwo w tej sprawie.

Polska-Rosja. Historyczny przełom czy polityczna gra?

Tak często, jak w ciągu ostatniego roku, liderzy Polski i Rosji jeszcze się... czytaj więcej »

Historyk prezentuje ten dokument również w środowej publikacji w "Prawdzie Gułagu". Zamieszcza tam także kserokopię odpowiedzi Głównej Prokuratury Wojskowej FR na prośbę Ambasady RP w Moskwie ze stycznia 1994 roku o wyjaśnienie losów osób zatrzymanych podczas obławy na Suwalszczyźnie w 1945 roku. GPW FR oświadczyła wówczas, że "osoby odpowiedzialne za przeprowadzenie operacji wojskowej już nie żyją" oraz że z powodu braku dokumentów obiektywne ustalenie losów ludzi, o których pyta polska placówka dyplomatyczna, nie jest możliwe.

Jeden z tych, którzy ponoszą osobistą odpowiedzialność za kaźń, Iwan Gorgonow, zmarł właśnie w 1994 roku. Dopiero po tym przygotowano odpowiedź dla Polaków. Oznacza to, że Główna Prokuratura Wojskowa FR zna nazwiska osób, które mogą mieć związek ze sprawą i interesowała się ich losami. Niewykluczone, że zdążyła przesłuchać również samego Gorgonowa

Nikita Pietrow, wiceprzewodniczący Memoriału

"Rzeczywiście. Jeden z tych, którzy ponoszą osobistą odpowiedzialność za kaźń, Iwan Gorgonow, zmarł właśnie w 1994 roku. Dopiero po tym przygotowano odpowiedź dla Polaków. Oznacza to, że Główna Prokuratura Wojskowa FR zna nazwiska osób, które mogą mieć związek ze sprawą i interesowała się ich losami. Niewykluczone, że zdążyła przesłuchać również samego Gorgonowa" - wskazuje wiceprzewodniczący Memoriału.

"Drugi Katyń"

Obława augustowska to - jak podkreślają historycy - największa po II wojnie światowej niewyjaśniona dotąd zbrodnia dokonana na Polakach. Nazywana jest czasem "podlaskim Katyniem", "małym Katyniem" lub "drugim Katyniem".

W lipcu 1945 roku, po obławie przeprowadzonej przez NKWD, zaginęło około 600 działaczy podziemia niepodległościowego z okolic Augustowa i Suwalszczyzny. Wszystko wskazywało na to, iż zostali zamordowani, ale nie było bezpośrednich dowodów, np. rozkazów sowieckich.

IPN od wielu lat prowadzi swoje śledztwo w sprawie, ale - jak dotąd - bezskutecznie, gdyż jego wnioski o pomoc prawną w Rosji i na Białorusi były ignorowane.

Formalnie śledztwo jest prowadzone w sprawie zbrodni komunistycznych, zbrodni przeciwko ludzkości, "w postaci zabójstwa w okresie lipca i sierpnia 1945 roku, w nieustalonym miejscu, około 600 osób zatrzymanych na terenie Suwalszczyzny podczas tzw. obławy augustowskiej dokonanej przez wojska NKWD, przy współudziale funkcjonariuszy UB, MO oraz żołnierzy Ludowego Wojska Polskiego".

Rodziny ofiar wciąż nie mogą odnaleźć ich grobów.

//gak