Raporty » Katyń. 71 lat po zbrodni

Kanały RSS

Wideo raport

Sejm przyjął uchwałę

09.04| Sejm przyjął przez aklamację uchwałę w 70.... »

Jedyna kobieta, któta zginęła w Katyniu

07.04 | W Katyniu zamordowaną tylko jedną kobietę. To... »

Premier Rosji w Katyniu

07.04 | Nie można ukryć pamięci o przestępstwach i... »

Cała mowa Władimira Putina (TVN24)

7.04 | Jedni powiedzą, że to mały krok inni, że duży,... »

Komentarze ekspertów po uroczystościach katyńskich

7.04 | - W polityce małych kroków są to kroki znaczące... »

Mazowiecki, Wałęsa i Wajda o uroczystości

07.04 | Padły duże słowa, które zmienią dzieje Polski i... »

Wysłuchaj całego przemówienia Donalda Tuska w Lesie Katyńskim (TVN24)

07. 04 | - Dziś chcę wierzyć, że jedno słowo prawdy... »

"Współpraca rozczarowuje"

06.04 | Janusz Kurtyka przedstawił relację z toku... »

Tagi: Katyń

18:42, 11.04.2011 /PAP

71. ROCZNICA ZBRODNI KATYŃSKIEJ

"Trzeba rozciąć gordyjski węzeł kłamstw"

- Nasze narody - polski i rosyjski wymagają trudnego procesu pojednania budowanego na prawdzie, pamięci i przekonaniu, że osiągnięcie tego pojednania jest możliwe i celowe - mówił prezydent Bronisław Komorowski po mszy wieńczącej obchody 71. rocznicy zbrodni katyńskiej. I kontynuował: "Wiele nas, Polaków i Rosjan, dzieliło. Musimy jednak przezwyciężyć klątwę historycznego determinizmu, rozciąć do końca gordyjski węzeł kłamstw". Prezydent Rosji Dmitrij Miedwiediew tego przemówienia nie usłyszał. Odjechał z Katynia po złożeniu wraz z Komorowskim wieńców na polskiej części cmentarza.

- Skłaniamy dzisiaj głowy w zadumie i modlitwie w miejscu kaźni ofiar zbrodni katyńskiej, skłaniamy przed grobami polskich oficerów, policjantów, funkcjonariuszy służby granicznej i służby więziennej, duchownych, urzędników polskiego państwa - jeńców wojennych zgładzonych podstępnie bez procesów i bez normalnego cywilizowanego prawa do obrony - kontynuował swoje przemówienie prezydent Bronisław Komorowski. - W zadumie i w modlitwie skłaniamy głowę przed dołami śmierci, gdzie skryto zamordowanych bestialsko także Rosjan, Ukraińców, Białorusinów - powiedział prezydent. I dodał, że "Las Katyński jest niemym świadkiem tego, że system stalinowski był okrutny także dla swych własnych obywateli - Rosjan, Białorusinów, Ukraińców".

Komorowski cytuje Lecha Kaczyńskiego

Prezydent Bronisław Komorowski podczas swego wystąpienia cytował także fragmenty, niewygłoszonego w ubiegłym roku, przemówienia prezydenta Lecha Kaczyńskiego, który zginął w drodze na obchody 70 rocznicy zbrodni katyńskiej. - Chciałbym najpierw przywołać słowa z niewygłoszonego przemówienia mojego poprzednika śp. prezydenta Lecha Kaczyńskiego, który zginął tragicznie w drodze do Katynia 10 kwietnia ubiegłego roku - powiedział prezydent Komorowski. Jak mówił, w swym przemówieniu Lech Kaczyński "nakreślił jakby panoramę losów polskich od paktu Ribbentrop-Mołotow, przez losy wojny i udziału w niej Polaków, aż po jej gorzki dla nas koniec i lata powojenne zaznaczone trwaniem kłamstwa katyńskiego". - W zakończeniu tego przemówienia pan prezydent Lech Kaczyński pisał: tragedia katyńska i walka z kłamstwem katyńskim to doświadczenia ważne dla kolejnych pokoleń Polaków, to część naszej historii, naszej pamięci i naszej tożsamości. To jednak także część historii całej Europy, świata - przypomniał Komorowski. Jak dodał, przemówienie Lecha Kaczyńskiego zawiera "przesłanie dotyczące każdego człowieka i wszystkich narodów, dotyczące i przeszłości, i przyszłości ludzkiej cywilizacji". - Zbrodnia katyńska już zawsze będzie przypominać o groźbie zniewolenia i zniszczenia ludzi i narodów, o sile kłamstwa. Będzie jednak także świadectwem tego, co ludzie i narody potrafią, nawet w czasach najtrudniejszych - wybrać wolność i obronić prawdę - podkreślił Komorowski.

"Skandal okrył mrokiem pierwszą rocznicę"

"Skandal, który okrył mrokiem pierwszą rocznicę katastrofy samolotu... czytaj więcej »

Prezydent mówił także, by skupić raz jeszcze uwagę na tym, co stanowiło "charakter i istotę zbrodni katyńskiej, a także na tym, dlaczego na tak długo i tak mocno poraniła ona nasze narody - naród polski i rosyjski".

Kłamstwo katyńskie narodziło się przy zakłamaniu świata zachodniego

- Kłamstwo katyńskie narodziło się przy obojętności i zakłamaniu świata zachodniego - podkreślił Komorowski. Jak dodał, prawda o Katyniu, mimo to, przetrwała - w polskich rodzinach. - Kłamstwo katyńskie narodziło się przy obojętności i zakłamaniu świata zachodniego. Miało to konsekwencje później w dojściu do jałtańskiego podziału świata i w zgodzie na narzucenie Polsce obcego, nikczemnego rządu. Kłamstwo katyńskie obowiązywało w oficjalnym życiu, choć najczęściej pomijano tę zbrodnię po prostu milczeniem - mówił Komorowski w Lesie Katyńskim. Jak podkreślił, pomimo represji i obojętności Zachodu, prawda o Katyniu trwała w polskich domach, w rodzinach, a także w szkołach, gdzie znaleźli się nauczyciele, którzy przekazywali ją uczniom. - Przebicie się z nią do życia publicznego oznaczało narażenie się na represje, a bywało i na utratę wolności - przypomniał prezydent. Dodał, że prawdę o Katyniu pielęgnowała i głosiła także polska emigracja, a wraz z nią ludzie wielkiej odwagi w kraju, jak ci, którzy postawili krzyż katyński na warszawskich Powązkach.

"Trudno sobie ta prawda torowała drogę"

Prezydent Bronisław Komorowski podkreślił także podczas uroczystości w Katyniu, że obecni tam przedstawiciele Rodzin Katyńskich mają szczególne prawo oczekiwać pełnej rehabilitacji prawnej ich zamordowanych bliskich. - Obecni tutaj dzisiaj przedstawiciele Rodzin Katyńskich, którym jesteśmy wszyscy jako zbiorowość narodowa winni najwyższe uznanie za ich walkę o prawdę o Katyniu, mają szczególne prawo oczekiwać pełnej rehabilitacji prawnej ich zamordowanych bliskich - oświadczył Komorowski. Jak mówił, "wszyscy dzielimy się z nimi w tym oczekiwaniu, podobnie jak w oczekiwaniu na ujawnienie i przekazanie polskim badaczom reszty dokumentacji tej zbrodni". Komorowski mówił też o tym, że w Rosji wiedza o zbrodni katyńskiej "jeżeli w ogóle dochodziła do zwykłych ludzi, to tylko w jej fałszywej wersji". - Trudno sobie ta prawda torowała drogę w tych czasach - ocenił Komorowski. Jak podkreślił, "zbrodnia i kłamstwo katyńskie pozostawały przez długie dziesięciolecia nie tylko bolesną raną naszej narodowej historii - zatruły się także relacje między Polakami a Rosjanami". - Krzywda i fałsz dzielą nie tylko ludzi, ale i narody, dlatego dzisiaj jesteśmy wdzięczni tym Rosjanom, którzy to zrozumieli dawno, jesteśmy wdzięczni tym, którzy rozumieją to także dzisiaj - powiedział prezydent. Dlatego - dodał - wolna już Polska podjęła uparte starania o ujawnienie i pełną dokumentację zbrodni katyńskiej. - Dużo w tej materii już się stało, ale dużo jeszcze pozostaje do zrobienia - mówił.

Narody polski i rosyjski muszą "przezwyciężyć klątwę historycznego determinizmu, rozciąć do końca gordyjski węzeł kłamstwa" - powiedział w poniedziałek w Katyniu prezydent Bronisław Komorowski. Idziemy drogą prawdy ku pojednaniu polsko-rosyjskiemu - zaznaczył.

"Nie będzie zgody na fałszowanie historii"

- Nasze narody - polski i rosyjski - wymagają trudnego procesu pojednania, budowanego na prawdzie i pamięci, ale także na silnej woli opartej na przekonaniu, że osiągnięcie tego pojednania jest możliwe i celowe" - powiedział prezydent w 71. rocznicę zbrodni katyńskiej. Jak podkreślił, "pojednanie to droga do zgodnego współżycia narodów w przyszłości". - Wiele nas, Polaków i Rosjan, dzieliło. Musimy jednak przezwyciężyć klątwę historycznego determinizmu, rozciąć do końca gordyjski węzeł kłamstwa - podkreślił Komorowski. Prezydent zaznaczył, że "nie ma i nie będzie zgody na fałszowanie historii, na przemilczenia i przymykania oczu na fakty". - Nie ma pojednania bez pełnej prawdy, nie ma i nie będzie kompromisu z prawdą - oświadczył. - Szanując wzajemnie wrażliwość, oddając dzisiaj hołd pomordowanym polskim bohaterom, idziemy dalej drogą prawdy ku pojednaniu polsko-rosyjskiemu - powiedział Komorowski. Jak zaznaczył, "to jest długa i trudna droga, ale warta wysiłku i nadziei".

"Przezwyciężać fatalizm przeszłości"

- Polska i Rosja - mimo że wiele w historii je dzieliło - mogą tak rozwijać swe stosunki, by przezwyciężać fatalizm przeszłości - mówił dalej prezydent Bronisław Komorowski. - Dzisiaj z Lasu Katyńskiego, który był miejscem zbrodni, który miał być miejscem niepamięci, możemy wyjść umocnieni prawdą o bohaterskiej ofierze tysięcy niewinnych jeńców wojennych, ale także zobowiązaniami, jakie nakładają na nas przestrzelone czaszki naszych rodaków - powiedział prezydent. Podkreślił, że jest to m.in. zobowiązanie do życia w wolności, poszanowaniu praw człowieka i praw narodów do samostanowienia oraz zobowiązanie "do uczciwej pamięci o przeszłości, ale i budowaniu przyszłości na prawdzie i na pojednaniu". - Dzisiaj stojąc tu w Katyniu myślę, że to od nas zależy czy świat, także widziany z Katynia, uczynimy chodź odrobinę lepszy" - zaznaczył Komorowski.

Nowa ranga i piękny gest

Katyńskie rodziny złożyły kwiaty w miejscu katastrofy

Rodziny katyńskie złożyły kwiaty i zapaliły znicze przy tablicy... czytaj więcej »

- Wierzymy, że dzień ostatecznego pokonania kłamstwa katyńskiego jest już bliski - mówiła prezes zarządu Federacji Rodzin Katyńskich, Izabella Sariusz-Skąpska w Lesie Katyńskim. Podziękowała prezydentom Polski i Rosji za ich obecność w Katyniu. Sariusz-Skąpska podkreśliła, że obecność prezydentów nadaje pielgrzymce Rodzin Katyńskich "nową rangę i jest pięknym gestem". - Ale i wy, jako mężowie stanu i my, Rodziny Katyńskie wiemy, że doraźne, nawet najpiękniejsze gesty szybko przemijają, a do podręczników historii trafiają tylko fakty - zaznaczyła. Jak mówiła, te fakty to pełna dokumentacja katyńskiego mordu.

Po raz pierwszy razem

Wcześniej po raz pierwszy prezydenci Polski i Rosji - Bronisław Komorowski i Dmitrij Miedwiediew - wspólnie złożyli wieńce na polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu.

Był to ostatni punkt programu, przy którym obecny był Miedwiediew. Po złożeniu wieńców Komorowski odprowadził prezydenta Rosji, krótko wtedy rozmawiali.

Wieńce na cmentarzu prawosławnym

Wcześniej delegacje odwiedziły cmentarz prawosławny, gdzie prezydenci Polski i Rosji wspólnie złożyli w wieńce przed krzyżem prawosławnym w rosyjskiej części Kompleksu Memorialnego w Katyniu.

Po złożeniu wieńców odegrany został hymn Federacji Rosyjskiej, a także odmówiono prawosławną modlitwę.

Wieńce złożyli przy brzozie

Prezydenci Polski i Rosji złożyli wieńce na lotnisku w Smoleńsku przy... czytaj więcej »

W polskiej delegacji towarzyszącej prezydentowi, oprócz członków rodzin ofiar katastrofy, byli także szef MON Bogdan Klich, minister infrastruktury Cezary Grabarczyk, szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego Stanisław Koziej oraz podsekretarz stanu w MSZ Henryk Litwin, a także pierwszy niekomunistyczny premier Polski Tadeusz Mazowiecki.

Miedwiediew zapowiedział działania zmierzające do odtajnienia dokumentów

Wcześniej, przed rozpoczęciem uroczystości w Smoleńsku i Katyniu, na wspólnej konferencji prasowej z Bronisławem Komorowskim, Dmitrij Miedwiediew zapowiedział dalsze działania zmierzające do odtajnienia kolejnych dokumentów katyńskich. - Powinniśmy doprowadzić do logicznego zakończenia przekazywania stronie polskiej spraw związanych z tą tragedią, z tym śledztwem - mówił. Dodał, że niedawno zostały przekazane kolejne tomy dotyczące tej sprawy.

kaw,ant/tr,fac